Dossier: Steve Jobs

Laatst bijgewerkt:

Steve Jobs - 1955 - 2011
Als het over Apple hebt, kun je niet om Steve Jobs heen. De legendarische oprichter bouwde Apple uit tot een miljardenbedrijf, dat wereldwijd werd bewonderd. Zijn perfectionisme en extreme focus op mooie en gebruiksvriendelijke producten zorgde ervoor dat we de iMac, iPod, iPhone en iPad vandaag kunnen gebruiken.

Jobs als oprichter van Apple

Steve Jobs richtte in 1976 samen met zijn studievriend Steve Wozniak het bedrijf Apple Computers op. Er was ook nog een derde oprichter, Ronald Wayne, maar die laatste liet zich al snel uitkopen uit angst voor de risico’s van de startupwereld. Steve Wozniak is de uitvinder van de Apple I en de belangrijkste ontwerper van de Apple II, maar ook hij legde zijn fulltime werkzaamheden neer in 1987. Wozniak is echter wel nog steeds aandeelhouder van het bedrijf.

steve jobs john sculleySteve Jobs was misschien een van de oprichters van Apple, hij was zeker niet de eerste CEO. Apple werkte voor de productie van de Apple I aanvankelijk in de garage van de ouders van Steve Jobs. Doordat multimiljonair Mike Markkula investeerde in het bedrijf werd de Apple II mogelijk, maar de investeerders in Apple zagen het niet zitten dat de piepjonge Jobs een miljoenenbedrijf zou leiden. De Apple II is namelijk de eerste zeer succesvolle pc die in massaproductie is gefabriceerd. Door de Apple II kon Apple in 1980 naar de beurs en werd Steve jobs op zijn 25e multimiljonair.

In 1978 verving Steve Jobs de allereerste CEO van Apple, Mike Scott voor de topman van Pepsi-Cola: John Sculley. Volgens Sculley zelf deed Jobs dit met de volgende beroemde opmerking: ‘Wil je de rest van je leven suikerwater verkopen of wil je een kans om de wereld te veranderen?’. Helaas bleek de relatie tussen de twee nogal lastig, mede door het temperament van Jobs.

Jobs was echter wel degene die de beroemde 1984-reclame doordrukte bij de top van Apple. Dit is een van de beroemdste commercials aller tijden die werd gemaakt voor de Super Bowl ter aankondiging van de Macintosh. De Macintosh is misschien wel een van de belangrijkste projecten geweest die Jobs leidde in de jaren ’80. Het product verkocht echter niet zoveel als verwacht. De sfeer bij Apple Computers verkilde hierdoor en Jobs kreeg ruzie met de bestuursleden. In mei 1985 werd hij hardhandig het bedrijf uitgezet, na een interne machtsstrijd met toenmalig CEO John Sculley.

NeXT en Pixar

In september 1985 richtte Steve Jobs NeXT op, een computerbedrijf dat veel op Apple leek maar een aantal belangrijke verschillen had. Ten eerste was NeXT een privébedrijf dat Jobs grotendeels met eigen geld financierde. Ten tweede richtte NeXT zich primair op het onderwijs. En ten derde was NeXT bij lange na niet zo succesvol als Apple; de producten waren te duur om op grote schaal verkocht te kunnen worden. In 1986 kocht Steve Jobs The Graphics Group van George Lucas, een bedrijf dat zou uitgroeien tot Pixar. Dit is de reden waarom Steve Jobs vernoemd staat in de credits van Toy Story als executive producer. Toen Pixar in 2006 werd gekocht door The Walt Disney Company, trad Steve Jobs toe tot Disney’s raad van bestuur.

De terugkeer bij Apple

Toen Apple in de jaren negentig langzaam de concurrentiestrijd verloor met Windows-pc’s, kwam het bedrijf steeds verder in de problemen. Eerst trad CEO John Sculley terug in 1993 na het mislukken van de Apple Newton, een voorloper van de iPhone. Zijn opvolger Michael Spindler moest het veld ruimen na de complete mislukking van het Copland-project, dat de opvolger van OS 7 had moeten produceren. Toen in 1996 Gil Amelio CEO van Apple werd, was het bedrijf hard op weg richting faillissement. Apple kocht NeXT in februari 1997 en Steve Jobs keerde terug bij Apple als adviseur. Dat was slechts van korte duur: binnen enkele maanden greep jobs de macht bij Apple. In juli werd Amelio afgezet als CEO door de raad van bestuur. Enkele weken later trad de raad van bestuur zelf af. Op 6 augustus 1997 gaf Steve Jobs tijdens MacWorld-conferentie in Boston een keynote over de complete reorganisatie van Apple. Ook kondigde hij aan dat aartsvijand Microsoft 150 miljoen dollar aan aandelen in Apple zou investeren, zonder eventueel stemrecht. Ook sloten Apple en Microsoft een partnership die garandeerde dat Microsoft Office voor de Mac zou blijven verschijnen en Apple geen patent-rechtzaken meer zou starten tegen Microsoft. In september zou Steve Jobs officieel worden aangesteld als CEO ad interim (iCEO) van Apple.

Nieuwe revoluties

Wordt voor mij wel een prTijdens zijn second coming verschenen de producten waar Apple nu het meeste bekend door is geworden. De muziekbusiness, de telecomwereld en zelfs de gamesindustrie zien er anders uit dankzij de iPod, iPhone en iPad. Apple zelf veranderde ook: van een tikje elitair merk voor designfreaks veranderde het in een bedrijf dat producten maakt die iedereen wil hebben. De 800 miljoen iOS-apparaten die wereldwijd in gebruik zijn, vormen het bewijs.

Steve en de iPhone

De sprong naar de iPhone vond plaats in 2007, toen Steve Jobs in een van zijn meest beroemde presentaties drie producten aankondigde: een telefoon, een iPod met touchbediening en een internetapparaat. Terwijl hij de drie producten meermaals opnoemde, begon het langzaam tot de zaal met toehoorders door te dringen dat de drie functies in één apparaat zouden zitten. Het was een van de vele ‘Stevenotes’, productpresentaties met een flair zoals alleen Steve Jobs dat kan doen. Er wordt vaak gegrapt over het Reality Distortion Field, een soort elektronisch veld waardoor je niet meer nuchter kunt denken. Het maakt alles wat Jobs vertelt ongekend interessant, omdat hij alles met zijn ongekende charisma zó geloofwaardig weet over te brengen dat je de producten meteen in huis wilt halen.

Nieuw tijdperk

Steve Jobs iPodJobs’ invloed op de iPhone is vrij ironisch, want één van zijn eerste grote beslissingen die hij na terugkeer bij Apple maakte was het stopzetten van de ontwikkeling van de Apple Newton, een voorloper van de iPhone. Het leek Jobs verstandiger om zich de komende jaren op een klein aantal projecten te richten, waardoor er geen plek meer was voor de zakcomputer. Apple zou zich pas weer op de mobiele markt richten na de onthulling van de iPod in 2001.

Jobs’ persoonlijke invloed op de iPhone is op veel plekken terug te vinden. Onder andere in de strijd tussen HTML5 en Flash, waar Jobs zelf een vocale rol in vertolkte. Sinds de eerste iPhone is het niet mogelijk om Flash-animaties af te spelen – een keuze die Jobs maakte omdat hij HTML5 een beter alternatief voor de toekomst vond. Om deze stelling te verdedigen ruziede de toenmalig CEO meermaals met Adobe. Nog een voorbeeld van zijn betrokkenheid bleek in augustus 2011. Toen Google-topman Vic Gundotra op zondag 6 januari 2008 in de kerk zat, kreeg hij een telefoontje van de Apple-topman. De reden: de letter ‘o’ in het Google-logo had niet de juiste geeltint op de iPhone. Jobs wilde weten of Google akkoord ging met een kleurwijziging.

Steve jobs vertelde zeer weinig over zijn persoonlijke leven, los van de autobiografie door Walter Isaacson. Een van de weinige uitzonderingen is een beroemd geworden speech op de universiteit van Stanford. Hier vertelde hij onder meer over zijn achtergrond als kind van adoptieouders:

Ziekte Steve Jobs

Steve Jobs iPad 2In 2004 werd bij Steve Jobs een gevaarlijke vorm van alvleesklierkanker geconstateerd. Wonderbaarlijk genoeg bleek dit een zeldzame variant te zijn die goed te behandelen is en was het mogelijk om zonder chemo de ziekte terug te dringen. Toen in 2009 zijn gesteldheid weer problemen gaf, ging hij er vanuit dat het een stofwisselingsziekte was. Het probleem bleek echter complexer dan gedacht, wat ertoe leidde dat Jobs in hetzelfde jaar een levertransplantatie onderging. Tijdens zijn ziekteverlof werd Jobs vervangen door COO Tim Cook. Midden 2009 keerde Jobs weer terug en nam hij het stokje weer over. Hij maakte toen ook het nieuws over zijn transplantatie bekend.

Opvolging bij Apple

Steve Jobs en Tim CookIn 2011 ging Jobs voor de derde keer met ziekteverlof, dit keer om onbekende redenen. De CEO beloofde nog steeds aanwezig te zijn bij belangrijke besluiten binnen het bedrijf, maar liet Tim Cook weer zijn dagelijkse taken overnemen. Het vertrek zorgde voor een hoop geruchten, maar Jobs wist investeerders weer moed te geven toen hij in maart opvallend vitaal de iPad 2 presenteerde aan de wereld. Toen hij echter hetzelfde deed voor iCloud en iOS 5 tijdens de WWDC in juni, oogde Jobs tengerder dan voorheen.

Tim Cook nam Steve Jobs’ werkzaamheden permanent op zich toen de CEO op 25 augustus aftrad. Steve Jobs hoopte wel voorzitter van de raad van bestuur te worden, een verzoek dat werd ingewilligd.

Steve Jobs overleed op 5 oktober 2011 door de gevolgen van kanker. Wij zullen hem enorm missen.

Boeken over Steve Jobs

becoming-steve-jobs-cover

  • Steve Jobs door Walter Isaacson (november 2011), de geautoriseerde biografie op basis van interviews met hem zelf.
  • Becoming Steve Jobs door Brent Schlender (maart 2015). Boek dat nog in Nederland moet verschijnen en waarin een menselijker beeld van Jobs wordt geschetst.
  • The Second Coming of Steve Jobs door Alan Deutschman (oktober 2000). Boek dat zich vooral richt op de periode van het vertrek en de terugkeer van Steve Jobs bij Apple. Niet mals over zijn drang naar perfectionisme.
  • De Zen van Steve Jobs door Caleb Melby (december 2011). Strip waarin het leven van Steve Jobs wordt verteld aan de hand zijn vriendschap met zenmeester Kobun Chino Otogawa. Een verfrissende blik op Jobs.

Lees ook: Boeken over iPhone, iPad, Apple, Steve Jobs en meer

Films over Steve Jobs

  • ‘Steve Jobs’ (werktitel)

    De nog titelloze biografie-film van Universal pictures over het leven van Steve Jobs die in oktober 2015 moet verschijnen. Deze film heeft hoge verwachtingen. De film wordt geregisseerd door Danny Boyle (Slumdog Millionaire, Trainspotting). Het script is geschreven door Aaron Sorkin (The West Wing, The Social network) en is gebaseerd op de biografie van Walter Isaacson. De cast van de film is inmiddels ook bekend.

  • Jobs

    jobs websiteDe eerste filmbiografie over het leven van Steve Jobs. In onze filmbespreking van Jobs noemden we het een feest van herkenning. Er was echter wel kritiek op de kwaliteit van de film. iCulture organiseerde een exclusieve voorpremiere voordat de film in de bioscopen draaide.

  • Pirates of Silicon Valley

    pirates of silicon valleyTV-film uit 1999 waarin vooral de rivaliteit tussen Steve Jobs en Bill Gates centraal staat. De film is absoluut een aanrader, maar met de ogen van nu eindigt hij raar: op het toppunt van de macht van Microsoft. Noah Wyle mocht naar aanleiding van de film zelfs nog een paar minuten Steve Jobs spelen tijdens de keynote van Macworld in 1999.

Artikelcorrectie of -aanvulling doorgeven? Meld het ons via het speciale contactformulier!